Jezelf als docent ontwikkelen? Gebruik jouw collega-docenten!

Zoals jullie van ons gewend zijn behandelen wij maandelijks een stelling uit onze Metafoor Onderwijs bureaukalender. Via social media en onze nieuwsbrief vroegen wij jullie inzichten over de stelling van januari: Ik wil mij als docent blijven ontwikkelen.

Jullie reacties waren duidelijk. Het overgrote deel van de docenten blijft zich continue ontwikkelen. De motivatie hiervoor is zowel vanuit een persoonlijk als maatschappelijk oogpunt. Onder de noemer van een leven lang leren gaven jullie aan de behoefte te hebben aan constante ontwikkeling om de kwaliteit van het onderwijs te borgen. Goed onderwijs begint tenslotte bij de kwaliteit van de docent.

Door het volgen van webinars, cursussen, trainingen en workshops wordt er van docenten verwacht dat ze zowel hun functie als vak inhoudelijke kennis bijhouden. Hoewel middelen waardevol zijn en bijdragen aan jouw ontwikkeling als docent, zijn er ook bronnen van kennis en ervaring dichter bij huis. Eén van de meest effectieve manieren om je te ontwikkelen als docent, is door het leren van collega-docenten.

Als docent ontwikkelen met collega’s

Alle docenten zijn uniek. De kennis en ervaring die zij hebben vergaard, is dat ook. Sommige docenten zijn bijvoorbeeld al tientallen jaren actief in het onderwijs en zijn zodoende experts geworden in de omgang met studenten. Terwijl andere docenten vrij recent de overstap uit het bedrijfsleven hebben gemaakt en hierdoor beschikken over hands-on kennis en ervaring over hun vakgebied. Als leergierige docent kan je gebruik maken van deze gebundelde expertise door het organiseren van ontwikkelgroepen.

Ontwikkelgroepen
Ontwikkelgroepen zijn groepen docenten en ander onderwijzend personeel die gezamenlijk werken aan hun professionalisering. Ze organiseren meerdere malen per jaar bijeenkomsten waarin zij zich richten op bepaalde thema’s. Tijdens de bijeenkomsten delen zij kennis en tips en is er ruimte om te discussiëren. Ontwikkelgroepen hoeven zich niet te beperken tot directe-collega’s. Het komt geregeld voor dat verschillende scholen gezamenlijke ontwikkelingsgroepen oprichten. Daarnaast zijn er verschillende online community’s waar docenten de handen in één slaan, om elkaar te helpen in hun ontwikkeling.

Een mooi voorbeeld van een school die effectief gebruik maakt van ontwikkelgroepen is het Hermann Wesseling College in Amstelveen. Voorheen hadden de docenten gezamenlijke studiemiddagen waarin één thema centraal stond. Na het evalueren bleek echter dat niet alle docenten behoefte hadden aan het behandelde thema. In 2015 besloten ze de regie over de ontwikkelthema’s over te dragen aan de docenten zelf. Waarna er twaalf verschillende ontwikkelgroepen opgezet werden. De directie van de school was erg tevreden over het resultaat. Niet alleen merkte zij dat hun docenten zich op professioneel gebied ontwikkelde. Ze merkte ook op dat er meer samenhorigheid ontstond door de gezamenlijke leerdoelen en de realisatie dat zij niet alles alleen hoeven op te lossen.

Bron: De lerarenagenda

Tips voor ontwikkelgroepen
Zijn er bij jou op school nog geen actieve ontwikkelgroepen? Spreekt het jou aan om te leren van je mededocenten? Wacht dan niet en ga opzoek naar gelijkgezinde collega’s en initieer een ontwikkelgroep of sluit aan bij een bestaande. Door de onderstaande praktische tips toe te passen verhoog je vervolgens de effectiviteit van jouw ontwikkelgroep.
– Maak tijdens de eerste meeting een overzicht van welke kennis en ervaring er binnen de groep is. Zo ontstaat er een goed beeld over wat de jullie van elkaar kunnen leren.
– Inventariseer daarnaast naar wel kennis behoefte is. Willen de meeste docenten bijvoorbeeld leren hoe ze hun studenten beter kunnen laten participeren in de klas? Dan is dit een logische eerste keus om op te focussen tijdens de volgende meeting.
– Evalueer elke meeting. Is het leerzaam geweest? Wat kan er aangepast worden om de meetings effectiever in te richten? Door dit consequent te doen wordt elke meeting leerzamer dan de voorgaande.

Stellingen van vorige maanden
Ben je benieuwd naar de stellingen van voorgaande maanden? Lees dan vooral ook 5 redenen om te gaan voor een 2de lesbevoegdheid en werken als hybride docent.

Peter Schwank
Auteur
Deze blog is geschreven door Peter Schwank
Metafoor onderwijs footer logo
Metafoor onderwijs footer logo